Problemy ze zdrowiem psychicznym mogą wydawać się labiryntem bez wyjścia, zwłaszcza gdy kryzys dotyka osobę młodą. Wiele rodzin zastanawia się, gdzie realnie dostępna jest pomoc psychologiczna dla młodzieży w Polsce i jak działa system wsparcia. Dobra wiadomość jest taka, że pomoc w Polsce istnieje i jest dostępna na wielu poziomach – od bezpłatnych telefonów zaufania, przez wsparcie szkolne, aż po specjalistyczne ośrodki NFZ i gabinety prywatne. Kluczem jest wiedza, gdzie zapukać w pierwszej kolejności.

Ten przewodnik pomoże Ci zrozumieć, jak działa system wsparcia, jak skrócić czas oczekiwania na wizytę i co zrobić, gdy sytuacja staje się krytyczna.

1. Pierwsza pomoc – telefony i czaty (24/7)

Gdy emocje sięgają zenitu i potrzebna jest rozmowa "tu i teraz", najszybszym rozwiązaniem są darmowe i anonimowe linie wsparcia.

• 116 111 – Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży: Prowadzony przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę. Działa całodobowo, siedem dni w tygodniu. Można tam również napisać wiadomość przez stronę 116111.pl.

• 800 12 12 12 – Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka: Bezpłatna linia działająca 24/7, przy której dyżurują psycholodzy i prawnicy. Dostępny jest także czat internetowy.

• 22 484 88 01 – Antydepresyjny Telefon Zaufania Fundacji ITAKA: Wsparcie dla osób w depresji oraz ich bliskich.

• 116 123 – Telefon Zaufania dla Osób Dorosłych: Dla rodziców i opiekunów, którzy potrzebują wsparcia w trudnej sytuacji rodzinnej.

2. Pomoc w szkole – pierwszy szczebel wsparcia

Szkoła to miejsce, w którym uczeń spędza większość dnia, dlatego to właśnie tam często zaczyna się proces pomagania.

• Psycholog i pedagog szkolny: Ich zadaniem jest wstępna diagnoza problemu, udzielenie doraźnego wsparcia emocjonalnego oraz pomoc w rozwiązaniu konfliktów rówieśniczych. Psycholog szkolny może również zasugerować dalszą ścieżkę diagnostyczną.

• Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna (PPP): Każda szkoła jest przypisana do konkretnej rejonowej poradni. PPP oferuje bezpłatną diagnostykę (np. w kierunku spektrum autyzmu, ADHD, trudności w nauce) oraz terapię krótkoterminową. Ważne: Do PPP nie jest potrzebne skierowanie od lekarza.

3. NFZ – publiczna opieka psychiatryczna i psychologiczna

Od 2020 roku w Polsce wdrażany jest nowy model ochrony zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży, podzielony na trzy poziomy referencyjne.

Poziom I: Ośrodki Środowiskowej Opieki Psychologicznej i Psychoterapeutycznej

To tu należy się udać w pierwszej kolejności.

• Dla kogo: Dla dzieci i młodzieży, które nie wymagają jeszcze opieki psychiatrycznej, ale potrzebują pomocy psychologa lub psychoterapeuty.

• Skierowanie: NIE JEST POTRZEBNE. Można umówić się bezpośrednio.

• Co oferują: Terapię indywidualną, rodzinną i grupową.

Poziom II: Centra Zdrowia Psychicznego (Poradnie i Oddziały Dzienne)

Tu pomoc jest bardziej specjalistyczna. W zespole znajdują się lekarze psychiatrzy.

• Co oferują: Intensywniejszą terapię oraz możliwość leczenia farmakologicznego bez konieczności kładzenia dziecka do szpitala.

Poziom III: Ośrodki Wysokospecjalistycznej Całodobowej Opieki Psychiatrycznej (Szpitale)

Stosowane w najtrudniejszych przypadkach, gdy stan zdrowia zagraża życiu lub zdrowiu pacjenta lub osób w jego otoczeniu.

4. Pomoc prywatna – kiedy czas ma znaczenie

Ze względu na długie kolejki w systemie publicznym, wielu rodziców decyduje się na ścieżkę prywatną.

• Psychoterapeuta prywatnie: Koszt jednej sesji (50 min) waha się od 150 do 300 zł. Zaletą jest krótki czas oczekiwania (często kilka dni) i większa możliwość wyboru nurtu terapeutycznego.

• Psychiatra prywatnie: Pierwsza wizyta to koszt rzędu 250-450 zł. Prywatne gabinety często oferują szybsze terminy na ustawienie leków, co bywa kluczowe przy silnych stanach lękowych czy depresji.

• Terapia online: Coraz popularniejsza i skuteczna forma wsparcia. Platformy e-terapii pozwalają na kontakt z najlepszymi specjalistami z całej Polski bez wychodzenia z domu.

5. Programy i fundacje pomocowe

Warto szukać wsparcia w organizacjach pozarządowych, które często oferują bezpłatne programy finansowane z darowizn lub funduszy unijnych.

• Fundacja Krok Wyżej: Organizacja dedykowana wspieraniu rozwoju i zdrowia psychicznego młodych ludzi. Dzięki projektom takim jak warsztaty umiejętności społecznych, grupy wsparcia czy wymiany młodzieżowe, nastolatkowie mogą budować odporność psychiczną w bezpiecznym, akceptującym środowisku.

• Fundacja Twarze Depresji: Oferuje programy bezpłatnej zdalnej pomocy psychologicznej dla dzieci i ich opiekunów.

• Fundacja Słońce: Skupia się na pomocy dzieciom z traumami i trudną sytuacją rodzinną.

6. Flowchart: Gdzie szukać pomocy? (Drzewo decyzyjne)

• Czy życie dziecka jest zagrożone (myśli samobójcze, próba)?

  • TAK → Dzwoń na 112 lub jedź na najbliższy SOR / Izbę Przyjęć Psychiatrii Dziecięcej.

• Czy dziecko potrzebuje pilnej rozmowy, ale jest bezpieczne?

  • TAK → Zadzwonicie na 116 111.

• Czy problem narasta od dłuższego czasu (smutek, lęk, izolacja)?

  • TAK → Umów wizytę w Ośrodku Środowiskowej Opieki (Poziom I) lub u psychologa szkolnego.

• Czy potrzebna jest diagnoza specyficznych trudności (ADHD, dysleksja)?

  • TAK → Skontaktuj się z Poradnią Psychologiczno-Pedagogiczną.

7. Jak wybrać dobrego terapeutę?

Pamiętaj, że nie każdy psycholog jest psychoterapeutą.

• Kwalifikacje: Sprawdź, czy terapeuta ukończył (lub jest w trakcie) 4-letnią szkołę psychoterapii i czy poddaje swoją pracę superwizji.

• Relacja (Chemia): Pierwsza wizyta to czas na sprawdzenie, czy nastolatek czuje się przy danej osobie bezpiecznie. Jeśli po kilku spotkaniach dziecko kategorycznie odmawia współpracy, masz prawo zmienić terapeutę.

• Nurt: Dla młodzieży często polecany jest nurt poznawczo-behawioralny (CBT) lub systemowy (praca z całą rodziną).

8. W sytuacji kryzysowej – nie czekaj!

Jeśli zauważysz, że Twoje dziecko ma plan samobójczy, dokonuje poważnych samookaleczeń lub jest w stanie psychozy:

• 112 – operator skieruje odpowiednie służby.

• Izba Przyjęć Szpitala Psychiatrycznego: Działa 24h na dobę. Nie potrzebujesz tam skierowania ani wcześniejszego umówienia wizyty.

Twoja czujność i szybka reakcja mogą uratować życie. Zdrowie psychiczne jest tak samo ważne jak fizyczne – nie bój się prosić o pomoc.

Najczęstsze pytania

Czy do psychologa na NFZ potrzebne jest skierowanie?

Do Ośrodka Środowiskowej Opieki Psychologicznej skierowanie nie jest wymagane.

Gdzie zgłosić się w nagłym kryzysie psychicznym dziecka?

W sytuacji zagrożenia życia należy zadzwonić na 112 lub udać się na SOR / Izbę Przyjęć Psychiatrycznej.

Ile kosztuje prywatna terapia dla młodzieży?

Koszt jednej sesji to zwykle 150–300 zł w zależności od miasta i specjalisty.

Wszystkie dokumenty są dostępne publicznie i aktualizowane zgodnie z wymogami ustawy o fundacjach.

Dokumenty i informacje

Polityka prywatności i plików cookies

Sprawozdania finansowe i merytoryczne

Statut Fundacji

Regulamin darowizn online

Sprawdź w KRS

Każde wsparcie ma znaczenie. Dzięki Tobie możemy pomagać, uczyć i inspirować do robienia swojego kroku wyżej.

FUNDACJA KROK WYŻEJ

UL. MARCINA KASPRZAKA 31/119

01-234 WARSZAWA

KRS: 0001200272

NIP: 5273187804

REGON: 543012528

© 2025 Fundacja Krok Wyżej. Wszystkie prawa zastrzeżone.